Ad aktarmasında hangi ilişki vardır?

Ad aktarmasında hangi ilişki vardır?

Ad aktarmasında (mecaz-ı mürsel) yer alan ilişkiler genellikle şu bağlantılara dayanır:

• Yer-insan ilişkisi : Bir yerde bulunan insanlardan bahsederken o insanların bulunduğu yerin ismi söylenir. Örnek: "Bütün İstanbul yağan karı sevinçle karşıladı"
• Parça-bütün ilişkisi : Bir durumun veya varlığın parçası üzerinden bütünü anlatılır ya da bütün söylenerek parça kastedilir. Örnek: "Uçak, Ankara’ya inmek üzereydi"
• İç-dış ilişkisi : Bir nesnenin veya olgunun içini kullanarak dışını veya tam tersini kastetmek. Örnek: "Son dakikalara doğru bütün tribün hep bir ağızdan bağırdı"
• Neden-sonuç ilişkisi : Bir şeyin nedeni veya sonucunu kullanarak diğerini ifade etmek. Örnek: "Bugünlerde hala mezuniyetle uğraşıyorum"
• Somut-soyut ilişkisi : Somut bir kavramın soyut, soyut bir kavramın ise somut bir kavram ile anlatılması. Örnek: "Beynini kullansaydı bu yaptıkları başına gelmezdi"

Ad aktarması nasıl bulunur?

Ad aktarmasının (mecaz-ı mürsel) bulunup bulunmadığını anlamak için şu adımlar izlenebilir: Kullanılan kelimenin gerçek anlamının metin içinde anlamsız durup durmadığını kontrol etmek. Kelime yerine onunla bağlantılı başka bir varlık düşünülerek cümlenin daha anlamlı hale gelip gelmediğini değerlendirmek. Ad aktarması örnekleri: "Son yıllarda edebiyatımızda güçlü genç kalemler ortaya çıktı" cümlesinde "kalemler" sözcüğü ile genç yazar ve şairler kastedilmiştir. "TBMM bugün yeni yasayı görüştü" cümlesinde, aslında "TBMM" binası değil, orada görev yapan milletvekilleri kastedilmektedir. "Bütün sınıf Ahmet’i alkışladı" cümlesinde sınıf kelimesiyle, sınıfın kendisi değil, içinde bulunan öğrenciler kastedilmektedir.

Ad aktarmasına örnek cümleler nelerdir?

Ad aktarmasına (mecaz-ı mürsel) örnek cümleler: Parça-bütün ilişkisi: "Bu tekerlekler nelere şahit oldu?" (Araba kastedilir). İç-dış ilişkisi: "Tuvalet kağıtlarını lütfen çöpe atınız!" (Çöpün içi kastedilir). Sanatçı-eser ilişkisi: "Sezen Aksu'yu severek dinlerim." (Sezen Aksu'nun şarkıları kastedilir). Yer-insan ilişkisi: "Ankara'dan herhangi bir açıklama gelmedi." (Ankara'daki insanlar kastedilir). Neden-sonuç ilişkisi: "Bereket yağıyor!" (Yağmur kastedilir). Bölge-yön ilişkisi: "Batı, bize yardımcı olmadı." (Avrupa kastedilir). Somut-soyut ilişkisi: "Yürek isteyen bir hareketti." (Cesaret kastedilir). Ad aktarmasında benzetme amacı yoktur; eğer benzetme amacı varsa, bu istiare sanatına dönüşür.

İlişki ne anlama gelir?

İlişki kelimesi, TDK'ye göre iki şey arasında karşılıklı ilgi, bağ, münasebet, temas ve bağlantı, temas anlamlarına gelir. İlişki kelimesi ayrıca şu anlamlara da gelebilir: aile ilişkileri ve akrabalar; kişilerarası ilişki; yakın ilişki; günlük ilişki; korelasyon ve bağımlılık; anlamsal ilişki; romantik aşk; ilişki (arkeoloji); cinsel ilişki veya seks; endüstri ilişkileri; uluslararası ilişkiler; halkla ilişkiler; öğrenilen ilişki; ilişki diyagramı; ilişki pazarlaması.

Ad aktarmasında parça bütün ilişkisi nedir?

Ad aktarmasında parça-bütün ilişkisi, bir nesnenin veya varlığın parçasını söyleyip bütünü veya bütünü söyleyip parçasını kastetmek anlamına gelir. Bazı örnekler: "Kaza olduğunda bütün gözler sokağa çevrildi". "Nalbantın görevi atları nallamaktır". "O zamanların usta kalemleri şimdiki yazarları beğenmiyor". Ad aktarması, dilde anlam ekonomisi sağlarken aynı zamanda anlatımı daha etkili ve çarpıcı hale getirir.